Sint Victor is vandaag de enige overgebleven molen in Heeze, maar het duurde lang voor hij die status kreeg. Pas later kreeg hij zijn officiële naam — een eerbetoon aan een lokale molenaarsfamilie én aan een bijzondere geschiedenis.
Hoe de molen aan zijn naam kwam
De molen aan de Leenderweg had lang geen officiële naam. In de volksmond werd hij vaak de Juffer genoemd, als tegenhanger van de molen bij het kasteel, die men de Jonker noemde. De officiële naam, Sint Victor, kwam pas later. Die werd ingevoerd dankzij Harrie Trouwen, broer van de molenaars, gemeenteraadslid en voorzitter van de molenaarsbond Sint Victor. Uit waardering voor zijn inzet en als eerbetoon aan de bond, kreeg de molen deze naam — die nog altijd wordt gebruikt.
Wat gebeurde er met de andere molens?
Behalve Sint Victor kende Heeze nog twee molens. De tweede stond op de plek waar nu de kantine van tennisvereniging TV Heeze is. Deze molen — de Jonker — hoorde bij het kasteel van de baron. De Molenstraat, die toen nog langer was dan nu, liep er rechtstreeks naartoe.
De derde molen stond in de buurt waar de weg Kruis overgaat in De Oude Molen, op het punt waar ook de Langstraat en de Lijkweg samenkomen — dus in de omgeving van het huidige pand Kruis 19. Deze molen, net als de Jonker, was eenvoudiger van opzet dan Sint Victor. Van deze verdwenen molens zijn alleen de straatnamen nog over. Opvallend genoeg liggen die straten ver van de enige molen die nu nog overeind staat.
Sint Victor – de molen die bleef
Sint Victor werd in 1984 gerestaureerd en in 2005 opnieuw grondig aangepakt. Sindsdien is het een gemeentelijk monument. Momenteel ondergaat de molen opnieuw een restauratie. De wieken staan tijdelijk stil, maar het werk aan behoud en toekomst gaat onverminderd door.
Wat overblijft is meer dan een gebouw van baksteen en hout. Sint Victor is een levend symbool van het verleden van Heeze, waarin vakmanschap, verzet en traditie samenkwamen — en dat mede behouden bleef dankzij de jarenlange, toegewijde inzet van vrijwillige molenaar Gerard Sturkenboom en het huidige molenaars team.
Ben je benieuwd naar het verleden van Heeze en haar historische gebouwen? Of wil je de boeken van Henk van Asten lezen, waaronder verhalen over de molens en het dorpsleven van vroeger?
Breng dan een bezoek aan de bibliotheek of loop eens binnen bij Heemkundekring De Heerlijkheid Heeze-Leende-Zesgehuchten.
📍 Elke dinsdagavond van 19.00 tot 21.00 uur
📌 Pompenmaker 6, Heeze
